Agresja

Od początku.

Czym jest agresja?

Są to zachowania intencjonalne i ukierunkowane na kogoś bądź na siebie samego, których wynikiem jest krzywda fizyczna lub psychiczna. Warto pamiętać, że tak, jak opisane w definicji, jest to zachowanie intencjonalne, a więc w pełni świadome.

Szczególnie popularnymi podziałami agresji są podziały na czynną i bierną oraz na pośrednią i bezpośrednią.

Czynna agresja to szkodliwe działania kierowane na kogoś, z kolei bierna to brak pewnego działania, czego wynikiem są negatywne konsekwencje dla kogoś lub dla nas samych.

Pośrednia agresja jest formą zachowania, która nie jest stosowana wprost, tj. w przypadku agresji bezpośredniej. Są to wszelkie formy plotkarstwa, nagabywania czy donosicielstwa, które mogą wyrządzić szkodę innej osobie.

Do agresji bezpośredniej zalicza się natomiast takie działania, jak bicie, kopanie czy inne formy przejawiające się natychmiastową niekorzyścią drugiej osoby lub osób.

Agresja i przemoc – czym się różnią?

Zarówno agresja, jak i przemoc są pojęciami, które dosyć często występują w języku potocznym i nieraz spotykamy się z ich przejawami w życiu codziennym, niekiedy zastępując jedno słowo drugim. Warto zauważyć, że nie są ze sobą tożsame.

Agresja to działania, w których i jedna, i druga strona mają wyrównane siły. To znaczy, że każda z osób jest w stanie się obronić, odeprzeć ewentualny atak (fizyczny czy słowny).

Często wdając się w większy konflikt, jednak pozostając na równie silnych pozycjach – np. kłótnia dziewcząt w klasie o zabawę ulubioną lalką.

W przypadku przemocy, siły nie są wyrównane. Wyraźny jest tu podział na sprawcę przemocy i jej ofiarę. Przykładem może być przemoc rodziców wobec dzieci, które nie są w stanie przeciwstawić się temu.

Z pozoru to rozróżnienie może wydawać się mało użyteczne, jednak jeśli chcemy rozwiązać dany problem, okazuje się kluczowe – innymi metodami posłużymy się rozwiązując problem oparty na agresji, innymi oparty na przemocy.

Ale jak to ma się do życia?

Jak poradzić sobie z własną agresją?

Jeśli zauważamy w swoich zachowaniach cechy agresji i chcemy sobie z nią poradzić – nie tylko ku poprawnym relacjom z ludźmi, ale i dla własnego komfortu – dobrze jest pamiętać o kilku prostych zasadach, które sprawią, że stanie się to łatwiejsze.

  • Zastanów się nad tym, co kryje się pod spodem

Co się wydarzyło i jakie są tego następstwa? Dlaczego tak, a nie inaczej reagujesz? Pamiętaj, że masz prawo do emocji. Są one nieodłączną częścią życia i nadają mu kolorów. Postaraj się je nazwać, przeżywać, a nie tłumić. Oczywiście nie raniąc innych. Daj sobie chwilę na oddech.

  • Pamiętaj o rozmowie

Niezależnie od emocji, jakie nam towarzyszą, warto jest porozmawiać z bliską osobą o tym, co nas trapi i dręczy. Dzięki rozmowie możemy wiele zmienić i rozwiązać sprawy, które spędzają nam sen z powiek i wywołują złość. Naucz się opanowania, a później spokojnie wyjdź z inicjatywą rozmowy.

  • Odpowiedzialność

Nie zapominaj o tym, że wyładowując swoją złość na kimś, będziesz musiał wziąć za to odpowiedzialność ze wszystkimi konsekwencjami dla waszej relacji. Jeżeli w przypływie emocji zachowałeś się nieodpowiednio, weź na swoje barki konsekwencje, a jeśli trzeba, przeproś za to.

  • Własne metody

Zastanów się, co może być Twoją metodą w walce ze złością. Może techniki relaksacyjne, krótki spacer, liczenie do dziesięciu? Znajdź swój sposób i korzystaj w potrzebie.

  • Dystans

Postaraj się nauczyć mniej osobistego stosunku do spraw wprawiających Cię w negatywne emocje. Pamiętaj, że wszystko, co się zdarza jest tylko faktem i to właśnie Ty nadajesz im emocjonalnego charakteru. Daj sobie nieco przestrzeni i wolności od tego.

A jak radzić sobie z agresją innych? Czy można się temu przeciwstawić?

  • Asertywność

Bądź dla siebie ważną osobą i tak siebie traktuj niezależnie od tego, z czym spotyka się to z zewnątrz. Jeżeli ktoś nie szanuje Cię, zachowuje się agresywnie – masz prawo powiedzieć „nie” i asertywnie się temu przeciwstawić. Naucz się rozpoznawać własne granice, przestrzegać ich i wymagać tego od innych. To bardzo ważne.

  • Twój wybór

Pamiętaj, że w wielu sytuacjach to właśnie Ty podejmujesz decyzję czy też tolerujesz przykre zachowania innych w Twoim kierunku. Jeżeli nie są oni w stanie go zmienić, warto zastanowić się nad sensem utrzymywania tej relacji.

  • Nie jesteś sam

Jeśli istnieje taka konieczność, ale i możliwość – poproś o interwencję kogoś bliskiego lub specjalistę takiego, jak psycholog. Nie jesteś zdany tylko na siebie i prośba o pomoc z zewnątrz nie jest powodem do wstydu. Masz prawo z czymś sobie nie radzić.

Ku równowadze

Własna agresja jest zachowaniem popartym emocjami, a jak wiesz, masz na nie wpływ i jesteś w stanie nauczyć się nimi kierować w taki sposób, by zachować równowagę i zdrowe kontakty nie tylko z innymi, ale i z sobą samym. W przypadku agresji, z którą spotykasz się ze strony innych.. Pamiętaj, w Twoim życiu to Ty masz ostatnie zdanie, i to właśnie Ty decydujesz czy się na nią godzisz!

  • Anarcho Capitalism
  • mall

    Dlaczego do agresji konieczna jest świadomość podejmowania działań? A co w sytuacji gdy ktoś nie uświadamia sobie swojej agresji wobec innych? Jak wtedy to nazywamy?

    • Hiro Takashi

      Są za to odpowiedzialne tak zwane mapy poznawcze. Agresja jeżeli jest ukierunkowana na cel, nazywa się przemocą. Jeżeli ktoś jest agresywny „nie wiedząc o tym”, mówimy o wyuczonych schematach poznawczych. Oznacza to, że na przykład, jeżeli dziecko widzi jak tato bije mamę, to w przyszłości samo może (choć nie musi) stosować taki rodzaj „rozwiązywania problemów” wobec swojego małżonka np. mężczyzna będzie bił swoją żonę, kobieta zaś będzie wchodziła w rolę ofiary, szukając za partnerów agresywnych mężczyzn. Dlatego że takiego postępowania wobec drugiej osoby została nauczona. Przemoc wymaga celowości, w tym przypadku agresja jest wynikiem zniekształconych map poznawczych, czyli wykształconych dysfunkcyjnych przekonań o tym, jak powinna wyglądać rodzina.

  • Hiro Takashi

    Agresja, podobnie jak każdy mechanizm rządzący psychiką człowieka, jest całkowicie naturalny. To dzięki temu mechanizmowi obronnemu ludzkość istnieje do dziś. Kłopot polega na tym, że mechanizm ten miał pierwotnie chronić nas przed wrogami. Dziś ludzie nie mają już żadnych naturalnych wrogów, niestety jednak mechanizm ten pozostał. W wyniku tego bardzo często sami tworzymy sobie wrogów w nas samych lub też innych ludziach. Dysfunkcja tego mechanizmu może doprowadzić do aktów przemocy, w których cierpią ludzie słabsi od nas samych. O ile możemy kontrolować nasze agresywne zachowania (np. poprzez rywalizację sportową, która jest także formą agresji, w końcu zawsze w sporcie jest ktoś gorszy i lepszy) samej agresji nie jesteśmy w stanie się pozbyć. Jest ona częścią naszej natury.

  • Marlena

    Artykuł bardzo przydatny. Dobrze, że również są podane porady jak nad tym zapanować. To bardzo ważne dla nas samych i naszego otoczenia. Kiedyś też zdarzało mi się mylić pojęcia agresji z przemocą. Tu widać dobrze ewidentną różnicę. Warto interesować się nie tylko zachowaniami agresywnymi innych ludzi ale również i swoich.